Projectomschrijving

In de schijnwerpers

Jacqueline van der Zee met passie en aandacht voor debatteren in het mbo. Debatteren maakt studenten communicatief, kritisch en helpt ze om met elkaar de dialoog aan te gaan

Debatteren vast onderdeel van curriculum
Schooldebatteren is hot. Het is een energieke en eigentijdse manier om studenten te leren spreken, luisteren, argumenteren en presenteren. Bovendien draagt het bij aan het ontwikkelen van kritische denkvaardigheden. Bij Rijn IJssel is schooldebatteren inmiddels een vast onderdeel van het curriculum. En jaarlijks is er een groot Rijn IJssel Debattoernooi.

Jacqueline van der Zee is docente Nederlands bij Rijn IJssel en projectleider van het Rijn IJssel Debattoernooi. Zij vertelt enthousiast hoe het schooldebatteren bij Rijn IJssel handen en voeten heeft gekregen. “Het idee om studenten te leren debatteren is ontstaan vanuit het project Taal en Rekenen. We waren op zoek naar een nieuwe, eigentijdse werkvorm voor het vak Nederlands in het kader van de referentieniveaus Taal en Rekenen. Inmiddels werken ook docenten burgerschap en docenten van andere vakken mee aan het project.”

Het vak Nederlands roept bij veel studenten en docenten associaties op met spelling en grammatica, de t’tjes en d’tjes. Wij willen hen laten ervaren dat taal veel meer is dan dat. Dat je je mening ermee onder woorden kunt brengen. Dat je andere mensen kunt overtuigen door middel van goede argumenten en een goede formulering. Maar ook dat je door te debatteren met elkaar in gesprek leert gaan over actuele thema’s en je daarbij leert inleven in het standpunt van een ander. Het vergroot dus niet alleen je communicatieve vaardigheden, maar ook je kritische denkvermogen. En dat is belangrijk in deze maatschappij waar de meningen je om de oren vliegen. En natuurlijk ook op de werkvloer.

Debattraining en toernooi
Maar hoe doe je dat nu, studenten leren debatteren? Rijn IJssel heeft hiervoor contact gezocht met Sander van der Stok, oprichter van de DebatUnie en eerder werkzaam bij Stichting Nederlands Debat Instituut. Zij hebben de afgelopen drie jaar zo’n honderd docenten getraind in de debatkunst. De docenten leren hoe ze een debat kunnen leiden en begeleiden, wat de structuur van een debatwedstrijd is en hoe je moet jureren. Inmiddels hebben alle opleidingsclusters van Rijn IJssel het debatteren geïntegreerd in het curriculum. En van daaruit ontstaan allerlei nieuwe ontwikkelingen. Er zijn studenten die inmiddels als trainer of als jurylid werken voor het Debat Instituut.

Het initiatief voor een jaarlijks Rijn IJssel Debattoernooi kwam van het cluster Creatieve Industrie. Het toernooi maakt deel uit van het onderwijsprogramma van de opleiding Evenementenorganisatie. Voor twee studenten is de organisatie van het toernooi een examenopdracht, best een grote klus.

De twee teams die aan de finale deelnemen, mogen op 10 februari naar het landelijke mbo debattoernooi. Het is fantastisch om te zien hoe studenten uit totaal verschillende opleidingen de strijd met elkaar aangaan. En na afloop elkaars handen schudden en hun bewondering uitten over de argumenten van de tegenstander. Dat werkte heel verbindend. De deelnemende studenten ontvangen na afloop een bewijs van deelname, dat ze kunnen verzilveren bij Nederlands of Burgerschap.”

Debatteren op alle niveaus
Collega’s Johanna Lodder en Nadieh Driessen zijn enthousiast over de lessen debatteren bij de niveau 2 opleiding Helpende Zorg en Welzijn. In vijf weken worden de basisbeginselen van het debatteren aangeleerd. Studenten leren op een leuke manier argumenten te geven en te weerleggen. De stellingen sluiten bij de onderwerpen die in andere lessen in die periode aan de orde zijn. Ze verzamelen in die lessen informatie over een onderwerp waar de stellingen over gaan, bijvoorbeeld ‘geld en keuzes’, zodat ze makkelijker argumenten voor- en tegen kunnen bedenken. De lessenserie wordt afgesloten met een debat. De studenten helpen ook jureren en zijn erg kritisch naar elkaar toe. Door ze die taak te geven blijven ze ook bij het andere debat betrokken dat ze het eerst wel spannend vinden. Maar door de structuur die er in een debat zit is het voor hen heel veilig en prettig om een onderwerp te bespreken. Ze ervaren dat er over een onderwerp gesproken kan worden zonder dat er ruzie of onenigheid ontstaat. Juist voor de niveau-2-student is dit vaak vernieuwend.

Naam Jacqueline van der Zee
Organisatie Rijn IJssel
Functie Docente Nederlands en projectleider Debattoernooi
E-mailadres  j.v.d.zee@rijnijssel.nl